MESNEVİ

  1. Divan edebiyatının (Klasik Türk Edebiyatı) nazım şeklidir.
  2. Olay çevresinde gelişen bir metin türüdür.
  3. Nazımdır.
  4. Nazım birimi beyit, ölçüsü de aruzdur.
  5. Aruzun kısa kalıplarıyla söylenir.
  6. İran (Fars) edebiyatından alınmıştır.
  7. Günümüzdeki roman ve hikâyenin divan edebiyatında yerini tutar.
  8. Her beyit kendi arasında uyaklı olduğu için oldukça uzun yazılırlar. Çünkü kafiye bulma daha kolaydır.
  9. Uyak şeması aa-bb-cc-dd… seklinde devam eder.
  10. Divan edebiyatının en uzun nazım şeklidir.
  11. Uzun mesnevilerde monotonluğu ortadan kaldırmak için hikâye kahramanının ağzından söylenen gazellere de yer verilmiştir.
  12. Her konuda yazılabilir. En çok aşkın işlendiği mesneviler konularına göre aşk, tasavvuf, ahlak, din, savaş, kahramanlık mesnevileri olarak sınıflandırılabilir.
  13. Edebiyatımızın ilk mesnevisi Yusuf Has Hacip’in yazdığı Kutadgu Bilig’dir.
  14. Beş mesneviden oluşan esere hamse, hamse şairine de hamse sahibi denir. Edebiyatımızdaki ilk hamse sahibi Ali Şir Nevai’dir. Taşlıcalı Yahya, Hamdullah Hamdi, Nergisî hamse şairlerinden bazılarıdır.
  15. Mesnevinin beyitleri arasında konu birliği vardır.
  16. Şeyh Galip, Fuzuli, Şeyhi,Nabi en ünlü mesnevi şairlerindendir.

Mesnevinin Bölümleri

  1. Dibace: Mesnevinin ön sözüdür. Manzum veya mensur olabilir.
  2. Tevhid: Allah’ın birliği ve bütünlüğü anlatılır.
  3. Münacaat: Allah’a yalvarış ve yakarışlarda bulunulur.
  4. Naat: Hz. Muhammed (sav) övülür.
  5. Miraciye: Miraç olayı anlatılır.
  6. Medh-i çihar-yâr-i güzîn: Genellikle dört halife övülür. Dört halife dışında devrin büyükleri de övülebilir.
  7. Medhiye: Mesnevinin sunulacağı kişiye övgüler bulunur.
  8. Sebeb-i telif: Mesnevinin yazılış nedeni belirtilir.
  9. Âğâz-ı dâstan: Mesnevinin asıl konusunun bulunduğu bölümdür.
  10.  Hatime: Mesnevinin bittiğini belirten bölümdür.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir